Kinh Phật hệ Nguyên thủy: Chư thiên và giáo pháp Nguyên thủy

Xin chào bạn Nguyệt Yến thân mến!

Trong giáo pháp Phật giáo, hai hệ Nguyên thủy và Đại thừa đồng nhất về ba cõi giáo lý: Dục giới, Sắc giới và Vô sắc giới. Trong Kinh tạng Nikaya, hệ Nguyên thủy đã đề cập đến chư thiên ở cõi trời Dục giới, Sắc giới và Vô sắc giới. Tu tập Tám trai giới, Mười điều thiện, Bốn tâm vô lượng để đạt phước báo sinh thiên, cộng tác cùng chư thiên là một trong những giáo lý quan trọng trong giáo pháp Nguyên thủy.

Thời trước Phật Thích Ca thành tựu Đại Giác ngộ và hoằng truyền giáo pháp, Đại Phạm thiên và chư thiên Dục giới, Sắc giới cùng có thiện duyên nói chung đã phát tâm thỉnh pháp, tu học và hộ trì Chánh pháp. Ví dụ như Phạm thiên Sahampati đã thỉnh nguyện Đức Thế Tôn truyền bá giáo pháp. Chuyện Đại Phạm thiên đã từng ghé thăm Tôn giả Sāriputta cũng đã làm thay đổi nhận thức của bà Sārī, khiến bà phát tâm quy hướng Tam bảo, chứng đắc quả vị Tu-đà-hoàn.

Ngoài chư thiên, còn có rất nhiều kinh khác trong hệ Nguyên thủy ghi lại những câu chuyện liên quan đến chư thiên. Những loài quỷ thần cũng được đề cập đến trong Kinh tạng Nikaya. Vì vậy, nói rằng “giáo lý của Ngài chỉ quan tâm đến con người và cách diệt khổ cho con người” không đúng hoàn toàn. Thế Tôn là bậc Đạo sư của trời người, là Thầy của chúng sinh trong tam giới. Với tình yêu vô tận, Ngài thuyết pháp cứu độ chúng sinh trong ba cõi, không riêng loài người.

Ngày nay, việc tìm hiểu và nghiên cứu về Đức Phật lịch sử là điều cần thiết. Tuy nhiên, không nên thiên trọng “lịch sử” mà bỏ qua các phương diện khác của giáo pháp Thế Tôn như giáo hóa chư thiên, quỷ thần. Vì điều này sẽ làm nghèo nàn đi giáo pháp vô thượng, thậm chí làm mất đi sự thâm thúy và sự cao cả của giáo pháp Thế Tôn. Cần chú ý rằng chư thiên và quỷ thần vốn bàng bạc trong kinh hệ Nguyên thủy.

Ngoài ra, không nên phê phán kinh hệ Đại thừa là siêu hình, phi lịch sử. Kinh hệ Đại thừa là sự phát triển từ kinh hệ Nguyên thủy, và được hình thành sau đó với tư tưởng đa dạng và đồ sộ. Các nhà nghiên cứu phật học cũng cho biết kinh hệ Nguyên thủy được ghi lại bằng văn bản (ngôn ngữ Pali) từ 300 đến 400 năm sau Phật Niết-bàn và có ảnh hưởng từ quan điểm và tư tưởng thời đại ấy. Vì vậy, việc đánh giá tất cả kinh hệ Đại thừa là siêu hình và phi lịch sử là không chính xác.

Mỗi người có một nhân duyên với một mảng của giáo pháp, nhưng đừng bỏ qua và hạn chế hiểu biết của mình và quả quyết rằng giáo pháp của Thế Tôn chỉ có như vậy. Đó là dấu hiệu của người không hiểu rõ và cố tình bỏ qua phần khác của giáo pháp.

Chúc bạn tinh tấn!