Quan Âm Thị Kính – Biểu tượng của sự hy vọng và đấu tranh

quan am thi kinh

Trong các truyện cổ tích xưa, có một câu chuyện đã được nhiều người biết và đọc, đó là câu chuyện về Quan Âm Thị Kính. Câu chuyện này chứa đựng nhiều triết lý về nhân tình và cuộc sống.

Sao mà cuộc đời luôn bắt người đàn bà phải gánh chịu buồn đau và oan trái mới được tôn làm phật? Họ là phật, phật chính danh, cứu thế hàng ngày, nhưng tại sao không được kính trọng, tôn thờ? Khái niệm về đàn bà và nước mắt không ngừng được nhắc tới trong thơ ca.

Câu chuyện kể rằng đã có một người đức hạnh trải qua chín kiếp nhưng vẫn chưa thành thánh, Thích Ca quyết định kiếp thứ mười là một trang nhi nữ. Cô bé được sinh ra như ý và được đặt tên Thị Kính. Được gả chồng cho thư sinh Sùng Thiện Sỹ, đó là một cuộc sống khá tốt.

Một tối nọ, khi chị đang may vá còn anh đang đọc sách, anh ngủ thiếp nhìn thấy sợi râu trên má mọc khá dài và mọc ngược. Chị cầm con dao lên định cắt nhưng anh tỉnh dậy và cả thôn xem chị như một tội ác đê hèn. Câu chuyện nầy rất nhục nhã và đau lòng, nhưng cũng đúng với sự oan trái.

Không biết làm gì để giải oan và đền ơn bố mẹ, chị cuối cùng quyết định ra đi. Đi lặng lẽ, không ai hay biết, để tránh đề tài hư thân, mất nết, chị bỏ nhà, bỏ cha mẹ theo trai. Chị cởi bỏ bộ áo quần phụ nữ, cải trang thành nam giới và xin vào tu trong ngôi chùa Vân Tự nương cửa phật dài lâu. Sư trụ trì đã chấp nhận và chị được đổi tên thành Kính Tâm.

Cuộc đời của chị từ đó lặng lẽ lật sang trang mới. Nhưng không lâu sau đó, chị gặp tai họa bất ngờ. Có một cô gái trẻ tên Thị Mầu đã tỏ tình với chị nhiều lần nhưng chị không đáp lại. Vì sự lẳng lơ của chị, cô ta đã tự tình và bị người ta căn vặn. Chị bị đánh rất đau và phải đứng ra xin nộp phạt, sau đó bị đày về chùa sống ngoài mái chái, tít đằng xa.

Dù đau khổ khôn nguôi, Thị Mầu là một nhân vật độc đáo và thú vị. Câu chuyện của chị đã được sân khấu tái hiện và rất nổi tiếng. Một hình tượng dân gian vui, dân dã, nhất là khi có Mẹ Đốp đi kèm. Thị Mầu nhận được nhiều tán thưởng của người xem. Khác với Thị Kính nhẫn nhục cả đời, Thị Mầu phản kháng, bất cần. Chị là biểu tượng của sự đấu tranh đòi hạnh phúc, mang trong mình chất người, đầy sức sống.

Khi Thị Mầu sinh con trai, đứa bé bị bỏ lại bên đường. Kính Tâm nghe tiếng khóc và đem đứa bé về nuôi. Chị vừa chịu nhục, vừa khổ tâm, vất vả bế con đi xin bú sữa khắp làng.

Khi thằng bé lên ba, ngoan giống “bố”, Đức Phật Tổ đã nghĩ rằng con người này đã đủ phần đau khổ, đã đến ngày thành Bồ Tát Quan Âm. Khi chị nằm xuống chết, cơ thể nhẹ nhàng, không đau đớn, để lại một phong thư nhờ con trai đưa đến hộ nhà. Khi chôn cất chị, mọi người rất ngạc nhiên và đau lòng khi biết chị là nữ nhi. Cả làng kéo đến đông đúc để tham dự lễ tang.

Trong khi đó, khi nhận lại bức thư mà chị đã gửi, Sùng Thiện Sỹ biết mình đã sai và vội vàng chuẩn bị lên đường dự lễ ma chay. Sư trụ trì và nhà chùa cùng làm lễ để giải oan cho chị và bắt phú ông chi tiền mua vật tế. Thị Mầu phải theo bước xe tang.

Bất ngờ, một đám mây ngũ sắc từ trên cao hạ xuống đúng ngang tầm chiếc quan tài, Phật Thích Ca để chị trở thành Bồ Tát Quan Âm. Sỹ, cảm thấy đau lòng, sau khi kết thúc lễ ma chay, muốn suốt đời được thảnh thơi yên nghỉ. Anh đã đi tu và ở lại chùa này.

Chị Thị Kính đã lên thành phật, nhưng vẫn còn đau khổ và nước mắt trên thế gian. Nhiều người hy vọng một ngày kia chị trở thành Bồ Tát, và dẫu có ngàn mắt và ngàn tay, chị có thể cứu loài người thoát nỗi khổ trầm kha. Rất ít hy vọng, nhưng chúng ta phải cố bám, vì khi còn khổ, tức là còn sống. Cuộc đời vẫn vậy, chúng ta phải làm sao…